images (2)

دواتگری ساخت ظروغ فلزی به روش سرد

دواتگری ساخت ظروغ فلزی به روش سرد

در فرهنگ فارسی معین دواتگر به معنی ۱ – کسی که دوات می سازد؛ دویت گر، ۲ – کسی که سماور و سینی و ظروف دیگر سازد، ۳ – کسی که اشیاء فلزی را لحیم کند، است. در جای دیگر دواتگری را هنر ساخت اشیای فلزی به روش سرد تعریف کرده‌اند. قدمت این هنر به هزاران سال پیش بازمی گردد به گونه ای که می‌توان هنر دواتگری را جز اولین شغل‌های به وجود آمده دانست.

تاریخچه و سیر تحول هنر کار بر روی فلز مسیر زیادی را طی کرده تا به صنعت دستی دواتگری رسیده است. در ابتدا و حدود ۷ هزار سال پیش مردم مناطقی مثل شهداد، بمپور و تپه سیلک و.. با ساختن اشیا فلزی به ویژه از جنس مس آشنا بودند. پس از کشف فلزات دیگر هنرمندان این زمینه دست به ابتکار زدند و با افزودن قلع به مس، آلیاژ سخت تری به وجود آوردند. سیر تحول به اینجا ختم نمی‌شود و در دوران هخامنشیان تحول صنعت فلز کاری جایگاه ویژه‌ای به آن بخشید و به همین ترتیب هر دورانی تأثیر به سزای خود را بر روی هنر ِکار بر روی فلز گذاشت. همین امر سبب پیشرفت آن و محبوبیتش در بین فلزکاران شد و در نهایت به شکل نهایی خود که ما امروزه آن را به نام “دواتگری” می‌شناسیم در آمد.

گلدان دواتگری

محصولات دواتگری

  • جای دوات
  • جای قلم و قلم‌تراش
  • سماور
  • سینی و نعلبکی
  • آفتابه و لگن
  • قاشق و چنگال

سینی دواتگری

شیوه کار دواتگری

شیوه کار دواتگری از گذشته تا به امروز تغییرات بسیاری را داشته است. در ابتدا دواتگران با کوبیدن سنگ بر روی فلز آن را به شکل مورد نظر خود در می‌آوردند، اما امروزه این هنر به ۳ روش مختلف انجام می‌شود که عبارتنداز:

  • روش یک تکه و بدون درز: نحوه ساخت در این روش به این صورت است که ابتدا یک ورق فلزی دایره که شعاع آن برابر ارتفاع ظرف است می‌برند سپس مرکز این دایره را بر روی “سندان” قرار می‌دهند و به وسیله چکش و با ضربه‌های یکنواختی که از مرکز دایره به طرف محیط آن زده می‌شود آن را به شکل مورد نظر خود در آورند.
  • روش چند تکه یا درز دار: در این روش هنرمند دواتگر بر عکس روش یک تکه که فلز را به شکل دایره در می‌آورد ابتدا آن را به شکل مستطیل در می‌آورد به گونه ای که طول و عرض این مستطیل برابر حد اکثر محیط و ارتفاع ظرف مورد نظر باشد، بعد از آن بوسیله چکش لبه اضلاع را تا ۱/۲قطر اولیه نازک می‌کند. یکی از معایب این روش نسبت به روش بدون درز این است که کاهش ضخامت لبه باعث به وجود آمدن مشکلاتی برای دواتگر در تزیین ظرف می‌شود.
  • روش خم کاری یا روش استفاده از دستگاه: در این روش هنرمند دواتگر از دستگاهی به نام ” سه نظام ” استفاده می‌کند که به باعث راحت تر انجام شدن کار می‌گردد.

برای خرید صنایع دستی و محصولات دست ساز هنری کلیک کنید

خرید صنایع دستی و دست ساز های هنری از دستینو
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *