تابلو فرش

تابلو فرش زینت دهنده‌ی خانه های ایرانیان

تاریخچه فرش و تابلو فرش

در حال حاضر قدیمی‌ترین فرش دستبافت دنیا متعلق به ایران است که توسط باستان شناس روسی به نام رودنکو در سال ۱۹۴۹ میلادی در منطقه ی پازیریک کشف شد و به نام فرش پازیریک شناخته می شود.زمان بافته شدن این فرش که هم اکنون در موزه ی آرمیتاژ سن پترزبورگ نگهداشته می‌شود قرن پنجم یا اوایل قرن چهارم پیش از میلاد تشخیص داده شده است.تابلو فرش نیز به شیوه‌ای خلاقانه شکل گرفت. در این مقاله در مورد تاریخچه،ابزار،پرداخت و … تابلو فرش توضیح مختصری داده می‌شود.

اساسا فرش‌ها بافته می‌شوند تا به عنوان کف پوش مورد استفاده قرار گیرند. اما عده‌ای از هنرمندان و بافندگان ایرانی تلاش می کنند تا قالی ایرانی را از زیر پا و روی زمین به روی دیوار و جلوی دیدگان قرار دهند تا بدین وسیله زیبایی و هنر فرش ایرانی همواره در منظر چشم بوده و آویز چشم‌نواز خانه‌ها، سالن‌ها و فضاهای زندگی شود. این گونه فرش‌ها، فرش‌های تصویری هستند که در آنها به جای پرداختن به نقوش و طرح‌های رایج انتزاعی و سنتی، تصویر است که طرح و نقش آن را شکل می‌دهد و در واقع طرح بافته شده عمدتا طرح تصویری است.

تابلو فرش وسیله ای برای تزئین خانه

تابلو فرش وسیله ای برای تزئین خانه

در ارتباط با فرش‌های تصویری باید گفت که پديده ی نوظهوري درتاريخ قالي‌هاي ايراني به شمار می ‌روند و بافت آنها عمدتا از دوران قاجار، با پیدایش صنعت چاپ در ایران  و نیز ورود عکس و عکاسی در این دوره آغازشد و به تدريج مسير جديدي را دراين هنرگشود. مسیری که بعدها با ظهور استادان و هنرمندان خلاق و نوگرا در این حوزه به تدریج دگرگونی شگرفی یافت و در طراحی آنها به ویژه در سالهای اخیر تغییرات زیادی بوجود آمد و امروزه ما آنها را تحت عنوان تابلو فرش دیده و می‌شناسیم.

در چند دهه اخیر شهر سردرود (آذربایجان شرقی) با جامعیت یافتن در تولیداین محصول به عنوان مرکز تولید این آثار در غرب کشور تبدیل شده است و به آن لقب « پایتخت تابلو فرش جهان » داده اند. هنر تابلوبافی در این شهر به صورت حرفه ای به بیش از ۷۰ سال قبل برمی گردد.

رنگرزی نخ ها

برای بافت یک فرش، از نخ پشم ، کرک و یا ابریشم استفاده می شود، اما آنچه که این الیاف را دلپذیر می کند رنگرزی قبل از بافت است.

رنگرزي در این هنر  تاثير بسيار زيادي دارد، به طوري كه به جرات مي توان گفت بيش از ۵۰ درصد كار تابلو فرش بافي كه كمك مي كند تا فرش در اتمام كار زيبا جلوه كند به رنگرزي عالي و با دقت نياز دارد.

 

در حال حاضر در اکثر مناطق رنگرزی نخ های این محصول که از جنس پشم مرغوب می باشند به صورت شیمیایی و به وسیله رنگ دانه های آلمانی ، چینی و ایرانی استفاده می شود.

لوازم بافت

  • چاقوی بافت گره ترکی
  • سیخ پود کشی
  • دفه یا کرکیت
  • قیچی
لوازم بافت تابلو فرش

لوازم بافت تابلو فرش

پرداخت 

پرداخت عبارت است از گرفتن پرزهای اضافی سطح قالی به نحوی که سطح قالی صاف شود.پرداخت، پس از پایان بافت فرش انجام می شود. این کار یکی از حساس ترین مراحل بافندگی است و به مهارت و تجربه خاص نیاز دارد و کوچکترین بی دقتی باعث آسیب دایمی به فرش می شود. عمل پرداخت باعث می شود که طرح و نقشه فرش،جلوه زیباتری پیدا کند و به دو صورت دستی و ماشینی انجام می شود.

پرداخت برجسته : یکی از انواع پرداخت پرز، پرداخت برجسته است که به وسیله ی قیچی های مخصوص انجام می شود و این نوع پرداخت برجستگی هایی را در این هنر به وجود می آورد که زیبایی خاصی به آن از لحاظ بعد و طرح می دهد. همه ی تابلو فرشها قابل برجسته شدن می باشند ولی همه ی آن ها با بر جسته شدن زیبا نمی شوند. برای برجسته زدن نیاز نیست پرز تابلو فرش بلند گرفته شود. این امر باعث کم آمدن نخ و در پایان باعث دو رنگی تابلو فرش می شود، هر چقدر هم که گره کوتاه بافته شود تابلو فرش قابل برجسته شدن می باشد.

پرداخت تابلو فرش

پرداخت تابلو فرش

 

مواردی که در تعیین ارزش تابلو فرش در نظر گرفته می شوند
عوامل زیادی در ارزش تابلو فرش تاًثیر دارنداز جمله:

۱-  رجشمار و یا ظرافت

۲-  نوع مواد اولیه به کار رفته در تابلو فرش وجنس چله و پود

۳- نوع طرح و تعداد رنگ به کار رفته شده در نقشه تابلو فرش

۴- میزان کیفیت رنگرزی نخ های تابلو فرش

۵- کیفیت بافت و رعایت استاندارد های بافت در تابلو فرش

نحوه ی نگهداری  و شستشوی 

تابلو فرش ها را نباید به صورت مستقیم روی دیوارهای گچی یا آهکی آویخت. همچنین نباید میخ را روی آنها کوبید. از لوله و تا زدن تابلو فرش نیز باید خودداری کرد. بهترین عامل برای حفظ تابلو فرش و فرش های دستباف از بید زدگی، استفاده از قرص های نفتالین و پودر نفتالین می باشد.

به صورت کلی تابلو فرش ها نیاز به شستشو ندارند اما اگر به هر دلیلی به شستشو نیاز پیدا کردند بهتر است که به مراکز قالی شویی که در این زمینه تخصص دارند سپرده شوند. برای شستن تابلو فرش در منزل باید ابتدا تابلو از قابش جدا شود. سپس روی تابلوفرش با جاروبرقی که دهانه‌اش تمیز است جارو زده تا گرد و غبار آن از بین برود. مقداری شامپو فرش را در آب سرد حل کرده و با یک تکه اسفنج بزرگ که در این محلول غلتانده شده است، سطح آن را سابیده شود. برای خشک شدن، باید تابلو فرش را روی زمین، در محیط نسبتا گرم پهن کرد تا رطوبتش تبخیر شود. این کار اجازه نمی‌دهد رنگ‌های آن با همدیگر ادغام شوند. هرگز نباید تابلوفرش روی طناب پهن شودزیرا ممکن است کش بیاید. پهن کردن تابلوفرش زیر آفتاب هم پسندیده نیست. برای گردگیری روزانه تابلوفرش، بهترین روش، استفاده از برس گردگیری جاروبرقی است.

برای خرید صنایع دستی و محصولات دست ساز هنری کلیک کنید

خرید صنایع دستی و دست ساز های هنری از دستینو
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *